ساکشن ریه در منزل | در سریع ترین زمان ممکن

ساکشن ریه روشی برای خارج کردن ترشحات و مایعات اضافی ریه‌ است. این کار با استفاده از دستگاه ساکشن انجام می‌شود که با ایجاد مکش کنترل شده، ترشحات را از طریق لوله ای که به دهان یا بینی بیمار وصل می‌شود، خارج می‌کند. یکی از حساس ترین و ضروری ترین مراحل مراقبت از بیماران تنفسی ساکشن ریه است. ساکشن ریه در منزل و در بیمارستان قابل انجام است. ساکشن ریه در منزل مشابه با بیمارستان ولی در محیط آرام و پاکیزه ی منزل شما انجام می شود. ساکشن ریه یک درمان تخصصی است ومهم است که حتما توسط پزشک یا پرستار انجام شود.

مزایای ساکشن ریه در منزل

انجام ساکشن ریه در منزل برای بیمارانی که به این خدمات نیاز دارند راه حل سریع و راحتی است که نگرانی این بیماران و همراهان را از مراجعه ی پی در پی به مراکز در مانی بی نیاز می کند. ساکشن ریه در منزل مزایای زیادی دارد از جمله:

• کاهش نیاز به بستری شدن در بیمارستان: انجام این کار در منزل می‌تواند بدون نیاز به بستری شدن در بیمارستان و هزینه های درمانی بالا انجام شود.

• افزایش راحتی بیمار: ساکشن ریه در منزل به افزایش راحتی بیمار و بهبود کیفیت زندگی او کمک می کند. بیمار پس از ساکشن می تواند به راحتی تنفس کند. ممکن است در برخی افراد ساکشن ریه تا زمان بهبودی کامل به صورت روزانه مورد نیاز باشد.

• عدم نیاز به جابه جایی بیمار: بیمارانی که نیاز به ساکشن دارند معمولا توان جابه جایی بالایی ندارند و جهت انتقال به بیمارستان، به آمبولانس نیاز دارند. با وجود این شرایط اعزام پرستار به منزل و انجام ساکشن در منزل راه حل کم هزینه و راحتی است.

• حفظ آرامش بیمار: انجام خدمات در مانی در منزل باعث می شود بیمار بدون تنش و استرس اضافی از درمان بهره مند شود.

• انجام خدمات در سریع ترین زمان: با انجام ساکشن ریه در منزل بدون معطلی و زمان انتظار از درمان بهره مند می شود.

سایت medictests درباره اینکه آیا ساکشن می تواند به ریه ها آسیب برساند یا نه گفته است:

It is an invasive procedure and can result in tissue injury at multiple sites (carina, bronchioles, trachea)

انواع ساکشن ریه

1. ساکشن دهانی و بینی (Oropharyngeal/Nasopharyngeal Suction)

• برای بیمارانی که ترشحات زیادی در دهان یا بینی دارند و نمی‌توانند به‌طور طبیعی بلع یا سرفه کنند.
• معمولاً در بیماران بیهوش یا سالمندانی که بلع ضعیف دارند انجام می‌شود.
• ساده‌ترین نوع ساکشن است و معمولا با کاتتر مخصوص  انجام می‌شود.

2. ساکشن اندوتراکیال (Endotracheal Suction)

• از طریق لوله اندوتراکیال که در نای بیمار گذاشته شده انجام می‌شود.
• برای بیماران متصل به دستگاه تنفس مصنوعی (ونتیلاتور) یا بیماران در شرایط اورژانسی کاربرد دارد.
• کمک می‌کند ترشحات عمیق‌تر مجاری تنفسی خارج شوند و سطح اکسیژن خون بهتر شود.

3. ساکشن تراکئوستومی (Tracheostomy Suction)

• در بیمارانی انجام می‌شود که سوراخ تراکئوستومی در گردن دارند.
• کاتتر ساکشن مستقیماً از طریق لوله تراکئوستومی وارد نای می‌شود.
• بسیار مؤثر برای بیمارانی است که به‌طور مزمن مشکل دفع ترشحات دارند.

4. ساکشن برونکوسکوپی (Bronchoscopic Suction)

• توسط پزشک و با کمک دستگاه برونکوسکوپ انجام می‌شود.
• علاوه بر تخلیه ترشحات، برای شست‌وشوی ریه یا گرفتن نمونه آزمایشگاهی از بافت و ترشحات ریه کاربرد دارد.
• بیشتر در مراکز تخصصی یا بیمارستان استفاده می‌شود.

5. ساکشن بسته (Closed Suction System)

• برای بیماران متصل به ونتیلاتور انجام می‌شود.
• در این روش، بیمار از دستگاه جدا نمی‌شود و ساکشن از طریق یک سیستم استریل بسته صورت می‌گیرد.
• خطر عفونت کمتر و ایمنی بیمار بیشتر است.

6. ساکشن باز (Open Suction System)

• در این روش بیمار به‌طور موقت از دستگاه تنفس مصنوعی جدا می‌شود تا ساکشن انجام شود.
• نسبت به روش بسته ساده‌تر و ارزان‌تر است، اما خطر افت اکسیژن و آلودگی بالاتر است.
• معمولاً در شرایط اورژانسی یا نبود تجهیزات بسته به کار می‌رود.

7. ساکشن خانگی (Portable/Home Suction)

• با دستگاه‌های کوچک و پرتابل برای بیماران در منزل انجام می‌شود.
• کاربرد آن بیشتر در بیماران مبتلا به بیماری‌های مزمن ریوی، سالمندان ناتوان یا بیماران با تراکئوستومی است.
• به خانواده‌ها آموزش داده می‌شود تا در مواقع لزوم از آن استفاده کنند.

ساکشن ریه در منزل چگونه انجام می شود؟

• آماده‌سازی تجهیزات: شامل دستگاه ساکشن، سرنگ شست‌وشو، سوند ساکشن، سرم نرمال سالین و دستکش استریل می شود.

• قرار دادن بیمار در وضعیت مناسب: پرستار بیمار را در وضعیت نیمه‌نشسته یا خوابیده به پهلو قرار  می دهد تا تخلیه کردن ترشحات راحت‌تر انجام شود.

• شستن دست‌ها و پوشیدن دستکش استریل: برای پیشگیری از انتقال عفونت استفاده از وسایل استریل و دستکش لازم  است.

• اتصال سوند ساکشن به دستگاه: سوند به دستگاه متصل می‌شود، سپس فشار دستگاه تنظیم می‌گردد.

• وارد کردن سوند به راه هوایی بیمار: به‌آرامی و بدون مکش، سوند وارد نای یا تراشه بیمار می‌شود (در بیماران دارای تراکئوستومی یا لوله تراشه).

• شروع مکش ترشحات: بعد از اینکه سوند به عمق مناسب رسید، با حرکت چرخشی و به‌صورت آهسته، مکش انجام می‌شود. این مرحله کمتر ۱۰-۱۵ ثانیه طول می کشد.

• خارج کردن سوند و پاکسازی آن: پس از پایان ساکشن، سوند به‌آرامی خارج شده و با نرمال سالین شست‌وشو داده می‌شود.

• ارزیابی بیمار: وضعیت تنفس، رنگ پوست، و سطح اکسیژن بیمار بررسی می‌شود. در صورت نیاز، ساکشن تکرار می‌شود.

برای بررسی دقیق‌تر وضعیت تنفسی بیمار و تشخیص علت نیاز به ساکشن، می‌توانید از خدمات ویزیت متخصص ریه در منزل نیز بهره‌مند شوید.

ساکشن ریه در منزل برای چه کسانی مناسب است؟

• در بیمارانی که دچار انسداد راه هوایی به دلیل تجمع خلط، ترشحات، خون یا مواد استفراغی شده‌اند برای پیشگیری از خفگی و تنگی نفس.

• ساکشن ریه در منزل برای افرادی که به دلیل بیماری یا جراحی دچار مشکلات تنفسی هستند قابل انجام است. زمانی که بیمار با سرفه کردن  قادر به تخلیه ی ترشحات ریه نیست و صدای تنفس بیمار طبیعی نیست لازم است ساکشن ریه انجام شود. گاهی پزشک جهت تشخیص علت عفونت ریه، نمونه برداری از ترشحات ریه را تجویز می کند که این کار نیز با ساکشن ریه انجام می شود. 

• بیماران تنفسی: ساکشن ریه در بیمارانی که دچار بیماری‌های تنفسی مانند پنومونی، عفونت ریه، آسم، برونشیت مزمن و فیبروز کیستیک هستند انجام می‌شود. به تنفس راحت و پاکسازی ریه ها کمک میکند.
• هنگامی که بیمار بیهوش است: در هنگام بیهوشی یا کاهش هوشیاری طولانی، ساکشن ریه برای جلوگیری از ورود ترشحات به ریه‌ها و آسپیراسیون انجام می‌شود.
• جراحی قفسه سینه: ساکشن ریه بعد از جراحی قفسه سینه برای خارج کردن خون و ترشحات از ریه‌ها انجام می‌شود.
• سکته مغزی:  در بیمارانی که دچار سکته مغزی شده‌اند و مشکل بلع دارند، ساکشن ریه برای جلوگیری از ورود ترشحات به ریه‌ها انجام می‌شود.

ساکشن ریه در منزل برای چه کسانی مناسب نیست؟

• بیماران با ناپایداری شدید قلبی یا تنفسی: در این افراد ممکن است ساکشن باعث افت اکسیژن خون یا آریتمی قلبی شود و باید در شرایط بیمارستانی انجام شود.

• افراد با لخته خون فعال در مجاری تنفسی یا خونریزی ریوی: ساکشن می‌تواند خونریزی را تشدید کند.

• بیمارانی با واکنش شدید به ساکشن (سرفه‌های شدید، برادی‌کاردی، یا بیهوشی): در صورت تجربه واکنش‌های خطرناک در گذشته، باید با احتیاط زیاد و زیر نظر پزشک انجام شود.

• کودکان خیلی کوچک یا نوزادان بدون نظارت تخصصی: ساکشن نادرست ممکن است به راه هوایی آسیب برساند یا باعث افت اکسیژن شود.

• افراد مبتلا به ترومای تازه در ناحیه سر، صورت یا راه هوایی: ورود سوند ساکشن ممکن است باعث آسیب بیشتر شود.

چه زمانی ساکشن ریه در منزل ضروری است؟

ساکشن ریه در منزل برای افرادی که نیاز به ساکشن فوری دارند و یا افرادی که توان جا به جایی ندارند مهم و ضروری است. ساکشن ریه در منزل در هر ساعت از شبانه روز قابل انجام است و این موضوع به افرادی که مشکلات تنفسی دارند و رفت و آمد به مراکز درمانی برای آنان دشوار است کمک می کند.

هنگامی که فرد در تنفس با مشکل روبرو می شود رفت و آمد به مراکز درمانی، تحمل ترافیک و زمان انتظار برای وی بسیار سخت خواهد بود. با خدمات ساکشن ریه در منزل در کمترین زمان تنفس بیمار به حالت عادی باز میگردد.

ساکشن ریه یکی از روش‌های مؤثر در بهبود تنگی نفس ناشی از تجمع ترشحات است و می‌تواند در کنار راهکارهای مطرح‌شده در مقاله درمان فوری تنگی نفس در منزل، نقش مهمی در تسکین سریع علائم داشته باشد.

نکات مراقبتی قبل از ساکشن ریه در منزل

• آماده‌سازی وسایل: دستگاه ساکشن، کاتتر استریل، سرنگ یا سرم نرمال سالین، دستکش استریل، ماسک و گاز استریل آماده باشد.

• اطمینان از عملکرد دستگاه: فشار دستگاه ساکشن کنترل شود (معمولاً ۸۰–۱۲۰ mmHg برای بزرگسالان، کمتر برای کودکان).

• قرار دادن بیمار در وضعیت مناسب: بیمار در حالت نیمه‌نشسته یا حداقل با بالا آوردن سر تخت قرار گیرد.

• اکسیژن‌رسانی پیش از ساکشن: در صورت امکان ۳۰–۶۰ ثانیه اکسیژن اضافی به بیمار داده شود تا از افت اشباع اکسیژن جلوگیری شود.

• شستن دست‌ها و رعایت استریلیتی: پیشگیری از انتقال عفونت به ریه‌ها.

• اطمینان از آرامش بیمار: به بیمار توضیح داده شود (اگر هوشیار است) تا اضطراب کاهش یابد.

نکات مراقبتی بعد از ساکشن ریه در منزل

• بررسی وضعیت بیمار: تنفس، رنگ پوست و اشباع اکسیژن پایش شود.

• اکسیژن‌رسانی تکمیلی: در صورت افت اکسیژن، اکسیژن درمانی ادامه یابد.

• تمیز کردن محل تراکئوستومی یا لوله: اطراف استوما یا دهان خشک و تمیز شود تا از عفونت جلوگیری گردد.

• شست‌وشوی کاتتر ساکشن: در صورت یک‌بار مصرف بودن → دور ریخته شود؛ در صورت چندبار مصرف بودن → بلافاصله شسته و ضدعفونی گردد.

• استراحت کوتاه به بیمار: بین دو مرحله ساکشن (اگر نیاز به تکرار باشد) حداقل ۳۰ ثانیه فاصله داده شود.

• یادداشت حجم و نوع ترشحات: برای اطلاع پزشک یا پرستار (مثلاً خونی، چرکی یا رقیق بودن ترشحات).

• رعایت بهداشت دست: بعد از اتمام کار دست‌ها شسته شوند.

تجهیزات لازم برای انجام ساکشن

برای انجام ساکشن ریه در منزل به‌صورت ایمن و مؤثر، وجود تجهیزات استاندارد و رعایت اصول بهداشتی کاملاً ضروری است. این کار باید فقط توسط پرستار یا کادر درمانی آموزش‌دیده انجام شود تا از عوارضی مانند عفونت یا آسیب به راه‌های هوایی جلوگیری شود. تجهیزات اصلی موردنیاز عبارت‌اند از:

1. دستگاه ساکشن پرتابل: مهم‌ترین وسیله برای خارج‌کردن ترشحات ریه و راه‌های هوایی است. دستگاه باید قدرت مکش قابل تنظیم، فیلتر مناسب و مخزن جمع‌آوری ترشحات داشته باشد.
2. سوند ساکشن (کاتتر ساکشن) استریل: سوندها در سایزهای مختلف متناسب با سن و شرایط بیمار استفاده می‌شوند و باید کاملاً استریل و یک‌بارمصرف باشند.
3. دستکش استریل و ماسک: برای حفظ اصول بهداشتی و جلوگیری از انتقال عفونت بین بیمار و پرستار ضروری است.
4.  سرم نرمال سالین (سرم نمکی): برای مرطوب‌کردن سوند، رقیق‌سازی ترشحات و شست‌وشوی مسیر ساکشن استفاده می‌شود.
5. ست اکسیژن و پالس‌اکسیمتر: برای بررسی سطح اکسیژن خون قبل، حین و بعد از ساکشن و تأمین اکسیژن در صورت افت اشباع اکسیژن.
6. گاز استریل و پد بهداشتی: برای تمیزکردن دهان، بینی یا محل تراکئوستومی و جمع‌آوری ترشحات اضافی.
7. عینک محافظ یا شیلد صورت (در صورت نیاز): برای محافظت از چشم‌ها در برابر پاشش ترشحات، به‌ویژه در بیماران دارای سرفه شدید.
8. ظرف یا کیسه دفع پسماند عفونی: برای دفع ایمن سوند مصرف‌شده، گازها و سایر وسایل آلوده مطابق اصول بهداشتی.

ساکشن ریه در منزل خطرناک است؟

ساکشن ریه در منزل، اگر توسط پرسنل مجرب و با تجهیزات استاندارد انجام شود، در حالت کلی خطرناک نیست؛ اما مانند هر روش درمانی، در صورت انجام نادرست می‌تواند با عوارضی همراه باشد. در موارد زیر ساکشن ریه ممکن است خطرناک باشد:

• اگر توسط افراد غیرحرفه‌ای یا بدون دانش کافی انجام شود.

• در صورت استفاده از فشار نامناسب دستگاه (بیش از حد کم یا زیاد).

• در بیماران با مشکلات انعقادی خون یا آسیب‌پذیری شدید راه‌های هوایی.

• انجام مکرر و غیرضروری که می‌تواند به التهاب یا آسیب به بافت ریه منجر شود.

• در صورت عدم رعایت بهداشت، احتمال عفونت تنفسی افزایش می‌یابد.

عوارض ساکشن ریه در منزل 

• کاهش اکسیژن خون: افت موقت اکسیژن به دلیل تخلیه ترشحات.

• خراش و آسیب مجاری تنفسی: ورود بیش از حد لوله باعث تحریک و درد می‌شود.

• عفونت راه هوایی: استفاده از تجهیزات غیراستریل منجر به تب و عفونت می‌شود.

• خشکی و تحریک گلو: ساکشن مکرر مخاط را خشک و حساس می‌کند.

• خون‌ریزی خفیف: به‌دلیل حساس بودن بافت ریه یا تماس زیاد با سوند.

• کاهش ضربان قلب: واکنش رفلکسی بدن به تحریک مجاری تنفسی.

• تهوع و استفراغ: بر اثر ورود سوند به حلق یا فشار زیاد دستگاه.

• درد یا التهاب اطراف تراکئوستومی: ناشی از مکش شدید یا تکنیک نادرست.

آیا ساکشن ریه در منزل درد داد؟

خودِ عمل ساکشن ریه در منزل معمولاً دردناک نیست، اما می‌تواند برای بیمار احساس ناخوشایند و کمی ناراحت‌کننده ایجاد کند. دلیلش این است که لوله باریکی وارد بینی یا دهان و سپس به راه هوایی می‌شود تا ترشحات مکیده شود.

چیزی که بیمار ممکن است احساس کند:

• احساس فشار یا سوزش خفیف در بینی و گلو هنگام ورود لوله.

• سرفه‌های شدید یا رفلکس طبیعی بدن برای خارج کردن لوله.

• گاهی کمی احساس خفگی یا تنگی نفس لحظه‌ای.

هزینه ساکشن ریه در منزل

هزینه ی خدمات درمانی در منزل با توجه به تعرفه های وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مشخص می شود. هزینه ی رفت و آمد پرستار و تجهیزات استفاده شده به این تعرفه افزوده می شود. در سال 1404 هزینه ی ساکشن در منزل توسط  مرکز یارا درمان 750000 می باشد. این هزینه بعد از نیمه شب و در ساعات اوج ترافیک تا حدود 20 درصد افزایش می یابد. میتوانید جهت اطلاعات بیشتر با مرکز یارا درمان تماس بگیرید. شما همچنین میتوانید از ویزیت متخصص داخلی در منزل استفاده کنید.

ساکشن ریه در منزل تهران

خدمات ساکشن ریه در منزل شبانه روزی توسط پرستاران مجرب یارادرمان در تمامی مناطق تهران انجام می گردد و شامل موارد زیر است:

• ساکشن ریه در منزل غرب تهران
• ساکشن ریه در منزل شرق تهران
• ساکشن ریه در منزل شمال تهران
• ساکشن ریه در منزل جنوب تهران
• ساکشن ریه در منزل کرج

چگونه از خدمات ساکشن ریه در منزل یارا درمان استفاده کنیم؟

مرکز مشاوره و مراقبت های پرستاری یارا درمان با مجوز از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی انواع خدمات درمانی در منزل را در شهر تهران ارائه می دهد. جهت انجام ساکشن در منزل میتوانید به صورت شبانه روزی حتی در ایام تعطیل با شماره ۰۲۱۴۴۰۰۳۵۴۴ با مرکز یارا درمان تماس بگیرید. همچنین میتوانید شماره تلفن خود را در فرم بالای همین صفحه وارد کنید و منتظر تماس کارشناسان مرکز باشید. پرستاران آموزش دیده و حرفه ای یارا درمان در سریعترین زمان به منزل شما اعزام می‌شوند و با مهارت و کیفیت بالا این خدمت را برای بیمار شما انجام می‌دهند.

در بسیاری از بیماران تنفسی، استفاده هم‌زمان از اکسیژن‌ساز یا  کپسول اکسیژن در کنار ساکشن ریه در منزل، نقش مهمی در بهبود تنفس و جلوگیری از افت سطح اکسیژن خون دارد. تیم یارادرمان در کنار انجام ساکشن ریه در خانه، خدمات اجاره کپسول اکسیژن و اجاره اکسیژن ساز نیز ارائه می دهد.