فیزیوتراپی فک در منزل یک درمان خیلی خاص برای کاهش درد، بهبود حرکت فک و افزایش توانایی فرد در جویدن و صحبت کردن است. فیزیوتراپیست یارا درمان در جلسات درمانی از تکنیکهای دستی، ماساژ عضلات فک و صورت، گرما یا سرمادرمانی برای کاهش درد و گرفتگی عضلات و تمرینات کششی و حرکتی استفاده میکند. این خدمات همه روزه، حتی در ایام تعطیل، از ساعت 7 صبح تا 12 شب در تمام شهرهای ایران ارائه می شود.
هزینه هر جلسه فیزیوتراپی فک در منزل 1405
جدول زیر قیمت فیزیوتراپی فک در منزل را برای هر جلسه نشان میدهد:
| نوع خدمات | تعرفه 1405 |
| فیزیوتراپی فک | از 1 میلیون و 500 هزار تومان |
| فیزیوتراپی تنفسی | از 1 میلیون و 300 هزار تومان |
| فیزیوتراپی تنفسی + فیزیوتراپی فک | 50 درصد تخفیف روی تنفسی |
هزینه ایاب و ذهاب برای اعزام نیرو به آدرسهای خارج از شهر جداگانه محاسبه میشود. درمانهای خاص و توانبخشیهای جانبی مثل فیزیوتراپی تنفسی هم می توانند قیمت فیزیوتراپی در منزل را تغییر دهند.
فیزیوتراپی فک چیست؟
فیزیوتراپی فک در موارد واقعا نادر برای افرادی که دچار اختلال مفصل گیجگاهیفکی (TMJ)، قفل شدن فک، محدودیت باز و بسته کردن دهان یا درد عضلات فک، انجام میشود. البته تجویز و استفاده از این درمان فقط در شرایط خاصی و برای تعداد خیلی کمی از بیماران توصیه میشود.
درصورت اجازه پزشک یک فیزیوتراپیست واقعا متخصص و آموزش دیده تکنیکهای درمان دستی، ماساژ، تمرینات حرکتی و کششی را با بیمار تمرین میکند. هدف هم کاهش درد، بهبود حرکت فک و رفع اختلالات عضلات و مفصل فک است.
فیزیوتراپی فک چگونه انجام میشود؟
فیزیوتراپی فک با توجه به علت درد، میزان محدودیت حرکتی و وضعیت مفصل و عضلات فک انجام میشود. البته این درمان فقط در شرایط خاص و برای برخی بیماران مفید خواهد بود.

مراحل انجام فیزیوتراپی فک:
- ارزیابی باز و بسته شدن دهان، حرکت فک به طرفین، شدت درد و وجود صداهایی مانند کلیک.
- بررسی وضعیت عضلات صورت، گردن و عادتهایی مانند دندانقروچه.
- کمک به کاهش درد و گرفتگی عضلات با گرمای موضعی، ماساژ ملایم یا روشهای مناسب دیگر.
- انجام تکنیکهای دستی و فشار کنترلشده روی عضلات اطراف فک و صورت برای کاهش تنش عضلانی و بهبود حرکت مفصل.
- انجام تمرینهایی مانند باز و بسته کردن آرام دهان، حرکت کنترلشده فک به طرفین و تمرینهای هماهنگی حرکتی.
- انجام تمرینهای کششی برای کاهش سفتی عضلات و تمرینهای تقویتی کنترلشده برای بهبود عملکرد فک درصورت نیاز.
- اصلاح وضعیت بدن (نحوه صحیح قرارگیری سر و گردن) و عادتهای روزمره مثل فشار ناشی از دندانقروچه.
نکته: در مواردی مانند شکستگی، جراحی اخیر یا قفلشدگی ناگهانی، اجازه فیزیوتراپی و زمان شروع آن باید توسط پزشک یا جراح تعیین شود.
تعداد جلسات فیزیوتراپی فک در منزل و مدت زمان انجام آن
معمولاً حدود ۶ تا ۱۲ جلسه فیزیوتراپی (یک تا سه بار در هفته) برای فیزیوتراپی فک نیاز است. مدت زمان هر جلسه هم حدود ۳۰ تا ۴۵ دقیقه است و میتواند بسته به تمرینات تا ۶۰ دقیقه هم طول بکشد.
فیزیوتراپی فک در منزل برای درمان کدام مشکلات انجام میشه؟
بهنوشته وبسایت wijs اختلال عملکرد فک میتواند در بروز طیفی از سایر مشکلات ناحیه سر و گردن، از جمله وزوز گوش، گوشدرد، سردرد، گردندرد و میگرن، نقش داشته باشد.
jaw dysfunction can contribute to a range of other head and neck complaints, such as tinnitus, earaches, headaches, neck pain, and migraines.
فیزیوتراپی فک معمولاً برای مشکلاتی مثل اختلال مفصل گیجگاهیفکی (TMJ)، درد هنگام جویدن، صدای کلیک فک، محدودیت باز کردن دهان یا گرفتگی عضلات صورت انجام میشود.

مهمترین موارد کاربرد فیزیوتراپی فک در منزل:
فیزیوتراپی فک قفل شده
اختلال مفصل گیجگاهیفکی، جابهجایی دیسک مفصل یا گرفتگی میتواند باعث قفل شدن فک شود. در این شرایط فیزیوتراپی با تکنیکهای دستی و تمرینات کنترلشده به بهبود حرکت فک کمک میکند.
فیزیوتراپی بعد از جراحی فک
برخی بیماران پس از جراحی فک دچار محدودیت باز کردن دهان، سفتی عضلات و دشواری در جویدن میشوند. تمرینات تدریجی و روشهای مناسب به بازگشت حرکت طبیعی فک بعد از عمل کمک میکند.
درمان انحراف فک با فیزیوتراپی
گاهی ناهماهنگی عضلات، اختلال مفصل یا مشکلات ساختاری فک باعث انحراف فک هنگام باز و بسته کردن دهان میشود. تمرینات حرکتی و اصلاح الگوی حرکت میتواند به درمان این مشکل کمک کند.
نکته: انحراف ناشی از ناهنجاری استخوانی به ارزیابی تخصصی و درمانهای خاص نیاز دارد.
فیزیوتراپی شکستگی فک
پس از شکستگی فک، فیزیوتراپی میتواند به کاهش خشکی مفصل و بازیابی تدریجی دامنه حرکتی دهان کمک کند. البته شروع تمرینات باید با اجازه جراح و پس از جوش خوردن و ترمیم کامل شکستگی باشد.
فیزیوتراپی مفصل فک
اختلال مفصل گیجگاهیفکی (TMJ) میتواند باعث درد جلوی گوش، صدای کلیک و محدودیت حرکت فک شود. انجام تمرینات کنترل حرکت و اصلاح عادتهای روزمره به بهبود این ناراحتیها کمک میکند.
درمان درد با فیزیوتراپی عضلات فک
دندانقروچه، فشردن دندانها، استرس یا استفاده بیشازحد از عضلات گاهی باعث گرفتگی و درد عضلات فک میشوند. تمرینات کششی ملایم و آموزش شل کردن عضلات، درد و تنش عضلانی را کاهش میدهد.
کمک به کاهش سردردهای مرتبط با اختلال فک
دلیل برخی سردردها مخصوصا در ناحیه شقیقه، اختلالات مفصل فک و تنش عضلات جونده است. در این موارد فیزیوتراپی با کاهش تنش عضلانی و بهبود عملکرد فک میتواند سردردها را کمتر کند.
نکته: فیزیوتراپی روی همه انواع میگرن اثر ندارد و سردردهای مداوم باید ارزیابی پزشکی شوند.
ناراحتی هنگام جویدن، صحبت کردن یا باز کردن کامل دهان
مشکلات مفصلی فک گاهی باعث محدودیت حرکت فک هنگام غذا خوردن، صحبت کردن یا خمیازه کشیدن میشود. تمرینات تدریجی و بهبود هماهنگی عضلات میتواند انجام این فعالیتها را آسانتر کند.
برای ارزیابی دقیق وضعیت فک و صورت توسط متخصص بیماریهای دهان و فک و صورت میتوانید از خدمات دندانپزشکی در منرل استفاده کنید.
وسایل فیزیوتراپی فک
فیزیوتراپی فک معمولا نیاز به وسایل ساده، ابزارهای تمرین حرکتی و در برخی موارد دستگاههای فیزیوتراپی قابلحمل دارد. انتخاب وسیله به علت درد و محدودیت حرکت فک بستگی دارد.
| نام وسیله | کاربرد | موثر برای |
| کمپرس گرم | گرم کردن ملایم عضلات اطراف فک و کمک به کاهش گرفتگی و خشکی عضلات | درد و تنش عضلات فک/ محدودیت حرکتی فک |
| کمپرس سرد | کمک به کاهش درد و تورم در شرایط مناسب | درد و التهاب حاد، از جمله پس از اقدامات درمانی |
| دستگاه TENS | تحریک الکتریکی عصب از روی پوست برای کمک به تسکین موقت درد | دردهای عضلانی و دردهای مرتبط با اختلال مفصل فک |
| دستگاه اولتراسوند | انتقال امواج صوتی به بافتها با هدف درمانی | برخی مشکلات عضلانی و بافت نرم |
| ابزار تمرین باز کردن دهان | کمک به تمرین کنترلشده و تدریجی افزایش دامنه باز شدن دهان | محدودیت باز کردن دهان و خشکی حرکتی |
| آبسلانگ پزشکی | کمک به انجام برخی تمرینهای کنترلشده حرکتی و کششی | محدودیت حرکتی فک در برخی موارد |
| آینه تمرینی | مشاهده مسیر حرکت فک هنگام باز و بسته کردن دهان | انحراف عملکردی فک و اصلاح هماهنگی حرکات |
| ماساژور دستی | کمک به ماساژ عضلات جونده و کاهش تنش عضلانی | گرفتگی و درد عضلات فک؛ بدون فشار مستقیم روی مفصل |
| دستگاه تمرین مقاومتی فک | ایجاد مقاومت کنترلشده برای تمرین عضلات فک در شرایط خاص | برخی برنامههای تقویتی تخصصی |
در صورت شکستگی یا جراحی اخیر، قفلشدگی فک یا درد شدید، پیش از استفاده از دستگاه یا ابزار کششی باید با پزشک یا فیزیوتراپیست مشورت کرد.
فواید فیزیوتراپی فک در منزل
فیزیوتراپی فک اگر توسط متخصص و با اجازه پزشک انجام شود، میتواند به کاهش درد، بهبود حرکت فک و رفع اختلالات عضلات و مفصل فک کمک کند.
مهمترین فواید فیزیوتراپی فک در منزل:
- کاهش درد عضلات فک و دردهای مرتبط با اختلال مفصل گیجگاهیفکی .
- افزایش تدریجی دامنه باز و بسته شدن دهان و راحتتر شدن غذا خوردن و صحبت کردن.
- کاهش گرفتگی و تنش عضلات جونده ناشی از فشردن دندانها و انقباض مداوم عضلات فک.
- بهبود عملکرد مفصل گیجگاهیفکی و کاهش صداهای مفصلی یا محدودیت حرکت.
- انجام راحتتر انجام فعالیتهای روزمره مخصوصا جویدن و صحبت کردن.
- عدم نیاز به رفتوآمد به کلینک فیزیوتراپی برای درمان توانبخشی و راحتی بیشتر بیمار.
- کمک به اصلاح عادتهای آسیبزا مثل باز کردن بیشازحد دهان و فشار غیرضروری روی فک.
البته این فیزیوتراپی معمولا نیاز به دستگاههای خاص و نظارت دقیق متخصص دارد و بهتر است تا جای ممکن در مراکز درمانی معتبر انجام شود.
عوارض فیزیوتراپی فک در منزل
فیزیوتراپی فک یک درمان توابخشی خاص است که فقط در موارد نادر و برای برخی بیماران نیاز میشود. انجام اشتباه و خودسرانه این درمان میتواند باعث تشدید آسیبدیدگی و مشکلات جدی شود.
شایعترین عوارض فیزیوتراپی فک:
- افزایش موقت درد پس از ماساژ، درمان دستی یا تمرینات حرکتی.
- خستگی و کوفتگی عضلات مخصوصا با تمرین دادن عضلاتی کمتحرک.
- افزایش محدودیت حرکتی بهدلیل باز کردن اجباری دهان یا انجام حرکات کششی بیشازحد.
- قرمزی، تحریک یا حتی سوختگی پوست بعد از کمپرس گرم یا سرد با دمای نامناسب.
- تحریک و حساسیت پوستی بعد از درمان با دستگاههایی مانند TENS یا اولتراسوند.
- تشدید درد، حساسیت یا ناراحتی هنگام باز و بسته کردن دهان.
- تاخیر در تشخیص علت اصلی درد مثل مشکلات دندانی، عفونت، آسیب یا بیماری دیگر.
برای کاهش احتمال عوارض، بهتر است پیش از شروع فیزیوتراپی فک، علت مشکل توسط متخصص مشخص شود. همچنین تمرینها و روشهای درمانی هم با ارزیابی فیزیوتراپیست انتخاب شوند.
حرکات فیزیوتراپی فک در منزل
بسته به وضعیت مفصل گیجگاهیفکی و میزان محدودیت حرکتی بیمار، ممکن است فیزیوتراپیست از تمرینهای مختلفی با تمرکز بر ناحیه فک استفاده کند.

انواع حرکات فیزیوتراپی فک عبارتند از:
تمرین باز و بسته کردن آرام دهان
در حالت نشسته و روبهروی آینه قرار بگیرید و سر را صاف نگه دارید. دهان را آرام تا جایی که درد نداشته باشید، باز کنید. بعد از کمی مکث دوباره آرام دهان را ببندید و حرکت را چندبار تکرار کنید.
تمرین باز کردن دهان در مسیر مستقیم
روبهروی آینه بنشینید و روی مسیر حرکت چانه تمرکز کنید. حالا بدون انحراف چانه به چپ یا راست، دهان را آرام باز و بسته کنید. یعی نکنید فک را ب زور در مسیر مستقیم نگه دارید.
تمرین حرکت فک به طرفین
دهان را کمی باز نگه دارید و چانه را آرام و بدون فشار به سمت راست حرکت دهید. سپس فک را به وضعیت اولیه برگردانید و همین حرکت را به سمت چپ انجام دهید.
تمرین جلو آوردن فک پایین
در حالت نشسته و با سر ثابت، فک پایین را آرام به سمت جلو حرکت بدهید. دندانهای پایین باید کمی جلوتر از دندانهای بالا قرار بگیرند. بعد از چند ثانیه فک را به وضعیت طبیعی برگردانید.
تمرین مقاومتی ملایم هنگام باز کردن دهان
این تمرین باید پس از آموزش فیزیوتراپیست انجام شود. انگشتان رت زیر چانه بگذارید تا هنگام تلاش برای باز کردن دهان، مقاومت بسیار ملایمی ایجاد شود. حواستان باشد فک واقعا نباید حرکت کند.
تمرین مقاومتی ملایم حرکت جانبی فک
تمرین باید فقط با اجازه متخصص انجام شود. انگشتتان را آرام کنار چانه بگذارید. حالا تلاش کنید درحالیکه دست مانع حرکت واقعی فک میشود، فک را به همان سمت حرکت دهید. البته
تمرین آرامسازی عضلات فک
لبها را شل و راحت نگه دارید و دندانها را از هم جدا کنید. زبان را هم در وضعیت استراحت داخل دهان ثابت قرار دهید. حالا چند نفس آرام بکشید و حواستان باشد دندانهایتان را بههم فشار ندهید.
ماساژ ملایم عضلات جونده
با نوک انگشتان و فشردن آرام دندانها، عضله گونه در ناحیه جلوی زاویه فک را پیدا کنید. سپس با فشار ملایم و حرکتهای دایرهای کوتاه، این عضله را ماساژ بدهید.
نکته: تمرینها را آرام و بدون فشار و ایجاد درد انجام دهید. درصورت افزایش درد، قفل شدن فک یا کاهش بیشتر دامنه حرکت هم تمرین را متوقف کنید.
مراقبت های لازم قبل و بعد از انجام فیزیوتراپی فک در منزل
فیزیوتراپی فک یک درمان فوقالعاده حساس است که بیتوجهی به نکات مراقبتی آن، میتواند باعث بدتر شدن وضعیت بیمار و آسیب جبرانناپذیر به فک و صورت شود.
در جدول زیر مراقبتهای ضروری برای قبل و بعد از فیزیوتراپی فک در منزل را میبینید.
| قبل از فیزیوتراپی | بعد از فیزیوتراپی |
| دادن شرح حال به فیزیوتراپیست درباره میزان درد، محدودیت باز کردن دهان و قفل شدن فک | توجه به میزان درد و دامنه حرکت فک بعد از تمرینها |
| آماده کردن فضایی آرام با صندلی مناسب و آینه برای انجام تمرینهای فک | استراحت کافی و خودداری از وارد کردن فشار اضافی به عضلات و مفصل فک |
| خوردن غذاهای نرم و سبک/ پرهیز از جویدن آدامس یا خوراکیهای سفت | خوردن غذاهای سبک و آبکی مثل سوپ و آش درصورت درد فک |
| اطلاع دادن درباره سابقه جراحی فک، شکستگی، آسیبهای اخیر یا بیماری زمینهای به درمانگر | پرهیز از حرکات شدید فک مثل باز کردن بیش از حد دهان |
| آماده کردن سوابق پزشکی ازجمله داروهای مصرفی، دندانقروچه و درمانهای دندانپزشکی | انجام تمرینهای خانگی با تعداد و شدت توصیهشده فیزیوتراپیست |
| رعایت وضعیت صحیح فک در طول روز/ خودداری از فشار دادن دندانها روی هم | پیگیری هرگونه درد شدید یا رو به افزایش، تورم، تب یا محدودیت ناگهانی حرکت فک |
در صورت قفلشدگی ناگهانی، درد شدید یا تورم پیش از انجام فیزیوتراپی، باید علت مشکل توسط پزشک بررسی شود.
سوالات متداول
۱. فیزیوتراپی فک در منزل برای چه افرادی مناسب است؟
برای برخی افراد مبتلا به اختلال مفصل گیجگاهیفکی (TMJ)، درد عضلات فک، محدودیت باز کردن دهان یا مشکلات حرکتی فک، پس از ارزیابی تخصصی مناسب است.
۲. فیزیوتراپی فک چند جلسه طول میکشد؟
معمولاً حدود ۶ تا ۱۲ جلسه نیاز است.
۳. هر جلسه فیزیوتراپی فک در منزل چقدر زمان میبرد؟
هر جلسه معمولاً ۳۰ تا ۴۵ دقیقه طول میکشد و بسته به نیاز بیمار ممکن است تا ۶۰ دقیقه ادامه داشته باشد.
4. آیا فیزیوتراپی فک بعد از جراحی یا شکستگی انجام میشود؟
بله، در برخی موارد برای بازیابی حرکت فک انجام میشود. اما زمان شروع آن باید با تأیید پزشک یا جراح تعیین شود.
5. هزینه فیزیوتراپی فک در منزل در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟
هزینه هر جلسه از ۱ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان شروع میشود و ممکن است با توجه به شرایط درمان تغییر کند.
6. آیا میتوان تمرینهای فیزیوتراپی فک را در خانه انجام داد؟
بله، اما بهتر است تمرینها پس از ارزیابی و آموزش توسط فیزیوتراپیست انجام شوند و در صورت افزایش درد یا محدودیت حرکت، متوقف شوند.